اتلاف سالانه ۸۰ میلیارد دلار انرژی/ پاکستان از بی گازی، گاز ندارد و ایران از شدت مصرف


به گزارش خبرنگار نفت خبرگزاری برنا، اویل پرایس (Oilprice) اخیرا خبری را مبنی بر جیرهبندی گاز در پاکستان منتشر کرده است. طبق این خبر، پاکستانی‌ها تنها در ساعاتی از شبانه روز از نعمت گاز برخوردارند و در مابقی ساعات از آن محرومند. این خبر برای کشور، دو نکته مهم را در بر دارد که در ادامه به آن اشاره می‌کنیم.

فرصت بزرگ پاکستان در جهت صادرات گاز

در مفهوم اول، این خبر به معنای فرصتی برای صادرات گاز از طریق ایران به پاکستان است. با توجه به ناترازی گاز که اکنون کشور با آن دست و پنجه نرم می‌کند، یکی از مهم‌ترین فعالیت‌هایی که می‌توان انجام داد، استفاده از ظرفیت روسیه است.

خط لوله نفت خطو لوله گاز سوآپ نفت سوآپ گاز

زیرا با شروع جنگ اوکراین و روسیه، کشور روسیه با تحریم‌های اتحادیه اروپا روبرو شد و در قبال این تحریم‌ها، روسیه نیز از رساندن گاز به اروپا خودداری کرد. این تقابل سبب شده که گاز روسیه بدون مشتری باقی بماند و فرصت مناسبی برای ایران باشد که با استفاده از فضای بین‌المللی موجود، گاز این کشور را با قیمت تخفیفی مناسب خریداری کرده و با قیمت بالاتر به کشور‌های همسایه، صادر کند.

در همین راستا حبیب الله ظفریان معتقد است:« ما می‌توانیم در فضای مناقشه روسیه و اتحادیه اروپا، گاز مازاد روسیه را خریداری کنیم و با استفاده از آن تبدیل به هاب گازی منطقه شویم. یکی از پیشنهادات جدی این است ایران بتواند گاز مازاد روسیه را از طریق ترکمنستان دریافت کند. از این مسیر می‌توان سالانه بین 15 تا 20 میلیارد متر مکعب گاز از روسیه خرید و این گاز را به قیمت بالاتر به کشورهای همسایه مثل پاکستان و عراق صادر کرد.»

شایان ذکر است که اهمیت این موضوع مورد توجه مسئولین نیز قرار گرفته چنانچه محمد جواد اوجی، وزیر نفت دولت سیزدهم نیز با اشاره به آن گفت:« با توجه به مذاکرات و تفاهم با شرکت دولتی گازپروم روسیه قرار است در زمینه تأمین گاز و اجرای پروژه صادرات گاز به کشورهای عمان و پاکستان به‌صورت مشترک پیگیری شود.»

خط لوله نفت خطو لوله گاز سوآپ نفت سوآپ گاز

همچنین مهدی صفری معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه نیز در این رابطه گفت:« قرار است شرکت‌های روسی در داخل خاک پاکستان قرارداد خطوط لوله انتقال گاز را احداث کنند تا بدین صورت گاز از ایران به این کشور صادر شود.»

بنابراین باید توجه داشت که سرعت در به سرانجام رسیدن این موضوع از اهمیت بالایی برخوردار بوده و حرکت به سمت تبدیل شدن به هاب انرژی منطقه، برای کشور امری ضروری است. چنانچه هر مقدار سرعت در تحقق این مهم، پایین آید، کشورهای رقیب مانند ترکیه، از این فرصت استفاده کرده و جای کشور را در این رقابت خواهد گرفت.

شدت مصرف کشور را بیچاره کرد  

نکته دومی که باید به آن اشاره کرد، مصرف بالای انرژی در کشور است به گفته ظفریان، ایران در حال حاضر سومین تولید کننده و چهارمین مصرف کننده بزرگ گاز در دنیا است و به همین دلیل است که عمده سبد انرژی در کشور را گاز تشکیل می‌دهد. متکی شدن به گاز باعث افزایش مصرف هر ساله با شیب زیاد در کشور شده است.

این کارشناس افزود :« از طرفی تاکنون کشور توانسته بود که با افزایش تولید، به افزایش تقاضا پاسخ بدهد اما با توجه به این که 70 درصد تولید گاز کشور را میدان پارس جنوبی تامین می‌کند و تولید پارس جنوبی نیز به حد بیشینه خود رسیده است، برآوردها نشان می‌دهد که کشور در سال‌های آینده با ناترازی گاز روبرو خواهیم بود

خط لوله نفت خطو لوله گاز سوآپ نفت سوآپ گاز

همچنین وزیر نفت نیز با اشاره به این موضوع گفت :« در فصل تابستان پیک مصرف در بخش خانگی ۱۶۰ تا ۱۷۰ میلیون متر مکعب می‌باشد اما در فصل زمستان این رقم به ۶۰۰ تا ۷۰۰ میلیون متر مکعب می‌رسد یعنی چهار برابر مصرف در فصل گرم سال از سوی دیگر بیش از ۸۳ درصد سوخت مورد نیاز نیروگاه‌ها از گاز تامین می‌شود

وزیر نفت افزود:« در حالیکه در سطح جهان تنها ۲۳ درصد سوخت نیروگاه‌ها از گاز تامین می‌گردد. در بخش خانگی شاهد رشد ۶ درصدی مصرف گاز هستیم و در حوزه صنایع سالانه پنج درصد و در بخش نیروگاهی ۶ درصد رشد مصرف گاز داریم. رشد شدت مصرف انرژی نسبت به نرم جهانی آن نیز بیش از دو برابر است.»

علاوه برآن محمدرضا اکبری کارشناس ارشد، انرژی نیز معتقد است:« باید توجه کرد که عدد 60 تا 80 میلیارد دلار معادل کل اتلاف انرژی در کشور است که مقداری از آن به علت محدودیت های فرآیندهای ترمودینامیکی اجتناب ناپذیر است. اما به طور مشخص ما روزانه 500 میلیون بشکه معادل نفت خام اتلاف انرژی داریم که اگر هر بشکه را معادل 80 دلار در نظر بگیریم معادل  40 میلیارد دلار در سال اتلاف انرژی داریم که حدود 80 درصد از درآمد صادرات نفت خام کشور در شرایط غیر تحریمی می‌شود و در صورت صرفه جویی، عایدی آن برای کشور قابل توجه است.»

خط لوله نفت خطو لوله گاز سوآپ نفت سوآپ گاز

بنابراین آنچه مشخص است، مصرف بالای گاز، درکشور است. به طوری که در دسترس بودن این منبع الهی و سیاست‌گذاری‌های نادرست، کشور را به سمت افزایش مصرف و بهره‌وری پایین سوق داده است.

در همین راستا بسیاری از کارشناسان معتقدند که اصلاح ساختار فعلی بهینه سازی از جمله فعالیت‌هایی بوده که باید صورت پذیرد، در این راستا اکبری گفت: «در قدم اول اصلاح روابط مالی باید صورت گیرد و در قدم بعدی اصلاح ساختار، به علاوه پیشنهادی که چند وقتی است مطرح شده و می‌تواند مفید باشد، تاسیس معاونت راهبردی انرژی ذیل ریاست جمهوری است که هدف آن تراز کردن انرژی و مدیریت مصرف کلان انرژی است که باید با وزارت‌خانه‌های دیگر تعامل داشته باشد. اگر ساختار فعلی اصلاح نگردد کشور با چالش های زیادی روبرو خواهد بود که نتیجه آن وارد کننده شدن کشور در حوزه انرژی در چند سال های نه چندان دور خواهد بود.»

اصلاح ساختار به معنای اصلاح قیمت نیست

وی در ادامه با اشاره تجربه شکست خورده دولت‌های قبلی گفت:« لذا گام اول در این مسیر اصلاح قیمت مصرف کننده نهایی نیست و دولت‌ها همیشه این اشتباه را می‌کردند که تجربه‌ای شکست خورده است بنابراین تا اصلاح روابط مالی و ساختار صورت نگیرد هر اقدام اصلاحی محکوم به شکست و دارای تبعات اقتصادی و اجتماعی خواهد بود.»

خط لوله نفت خطو لوله گاز سوآپ نفت سوآپ گاز

بنابراین باید به سمت افزایش بهره‌وری و بهینه‌سازی، در کشور حرکت کرده و جایگاه بهینه‌سازی را در کشور ارتقاء دهیم. پیش نیاز این موضوع نیز، همت مضاعف و همچنین اصلاح ساختاری است.

انتهای پیام/






آیا این خبر مفید بود؟

نتیجه بر اساس 0 رای موافق و 0 رای مخالف



منبع